Agoria voorziet verlies 12.000 arbeidsplaatsen

Eind juni waren er volgens technologiefederatie Agoria 312.883 Belgen werkzaam in de technologiesector. Drie vijfde daarvan werkt in de maakindustrie, twee vijfde in de dienstensector. Agoria verwacht een aanzienlijke jobdaling die opvallend genoeg al voor de coronacrisis inzette. Van januari tot juni 2020 noteerde Agoria een banenverlies van 3.200 in de technologische industrie.

Deze daling zal zich doorzetten tot het eerste kwartaal van 2022, waarbij er in totaal 12.000 jobs verloren gaan. Deze banen kunnen volgens de belangenvertegenwoordiging terug worden gewonnen, maar dan moeten er stappen volgen om de concurrentiepositie van Belgische bedrijven te verbeteren. Zo pleit Agoria onder andere voor opleiding en bijscholing van personeel.

Concurrentiepositie essentieel voor terugwinnen banen

Agoria baseert dit uit lessen die het trok uit de crisis van 2008-2009 toen er duizenden banen verloren gingen. Door een betere concurrentiepositie deden bijvoorbeeld Nederland en Duitsland het toen beter. Daar trok de werkgelegenheid snel aan, terwijl bij ons de daling tot 2015 duurde. Daarna zorgden maatregelen van het kabinet Michel I voor een concurrentieverbetering en heropleving van het aantal banen.

Behalve opleiding en bijscholing moeten belastingverhogingen voor bedrijven te allen tijde voorkomen worden, aldus Agoria-CEO Marc Lamotte. Hij juicht verder de overheidssteun voor door corona getroffen bedrijven toe, maar benadrukt dat er sprake moet zijn van gerichte steun. ‘De overheid moet geld steken in bedrijven die voor de coronacrisis gezond waren en geen geld investeren in bedrijven die voor de coronacrisis al slecht draaiden’, stelt hij.

Machinebouw daalde met dertien procent

Uit de halfjaarlijkse conjunctuuranalyse van Agoria blijkt dat de omzet van de technologiesector het eerste halfjaar met 6,5 procent daalde en de export met vijftien procent in vergelijking met de eerste helft van 2019. In het tweede kwartaal 2020 was er zelfs een daling van 13,5 procent, waarbij de terugval sterk variërende per sector. De grootste daling was er in de automobielsector (-26,5 procent) en de machinebouw (-13 procent). De IT-diensten stegen echter met vijf procent.

Ook de tweede helft van het jaar zal de daling volgens Agoria voortzetten. De branchevertegenwoordiging schat dat de omzet in de technologische industrie dit jaar met 7,5 procent daalt. Noteerde het in 2019 nog een recordomzet van 132 miljard euro, dan zal die dit jaar naar alle verwachtingen dalen met tien miljard euro tot 122 miljard euro. De grootste daling doet zich voor in de automobielsector (-18 procent), machinebouw (-13 procent) en elektronica (-11,5 procent). Enkel in de sector van IT-diensten valt een beperkte stijging op te tekenen van twee procent.

Licht aan het eind van de tunnel

Voor volgend jaar verwacht Agoria terug een stijging van de omzet met 6,5 procent, vooral daar waar het dit jaar minder goed ging: in de machinebouw, de automobielsector en de elektronica. De voorspelling van Agoria is gebaseerd op de aanname dat er geen volledige sluiting van bedrijven volgt, zoals in het voorjaar van dit jaar. Volgens de belangenvertegenwoordiging loopt bijna de helft van de ondernemingen financieel op haar tandvlees. Een tweede lockdown zou volgens Lamotte voor veel bedrijven funest zijn.

Lamotte stelt dat bedrijven ook niet dicht hoeven, omdat de coronamaatregelen er perfect nageleefd kunnen worden. ‘Bedrijven zijn gecontroleerde omgevingen, waar de coronamaatregen beter nageleefd kunnen worden dan daar buiten’, zegt hij. ‘De broeihaarden situeren zich elders.’

Op lange termijn ziet Lamotte ook lichtpuntjes. Corona heeft volgens hem de kwetsbaarheid van de supply chain duidelijk gemaakt. ‘Bedrijven hadden in het voorjaar te maken met bevoorradingstekorten omdat de havens niet functioneerden en goederen niet geleverd konden worden’, aldus Lamotte. ‘In de komende vijf jaar zullen zich kortere geografische waardeketen aandienen, waarbij een stuk van de productie teruggehaald wordt naar Europa. Daar liggen kansen voor de Belgische maakindustrie, binnen een Europese context.’ Hij benadrukt dat deze koerswijziging niet voor de komend tijd is. ‘Bedrijven moeten nu alle zeilen bij zetten om zich veilig uit de tweede lockdown te manoeuvreren.’