De maakindustrie wordt voor de tweede keer geconfronteerd met een corona-uitbraak. Door eerdere ervaringen zullen bedrijven open blijven, maar absentisme ligt op de loer. De eindejaarsinvesteringen lijken ook uit te blijven.
De tweede coronagolf hangt als een donkere wolk boven de maakindustrie. ‘Bedrijven zijn beter voorbereid, maar er spelen nu andere onzekerheden’. Dat vertelt John Spronck, voorzitter van Vlamef, de branchevertegenwoordiging voor kleine en middelgrote metaalbewerkingsbedrijven. Spronck runt zelf het maakbedrijf Esma met tien werknemers in Maasmechelen. ‘Mondmaskers zijn op voorraad en maatregelen voor telewerken zijn getroffen. In tegenstelling tot de eerste golf zullen bedrijven nu kunnen doorwerken’, vervolgt hij.
Vlamef-voorzitter John Spronck is ook eigenaar van metaalbewerker Esma uit Maasmechelen
Anderzijds is er dus onzekerheid. Dit heeft volgens Spronck veel met het tijdstip te maken. ‘Bij de eerste golf lag de zomer in het verschiet en dachten mensen, dit waait wel over. Nu heerst er grote onduidelijkheid. Niemand weet hoe lang dit gaat duren.’
Machineverkoper Metanox uit Gullegem ondervindt vooralsnog geen gevolgen van de nieuwe lockdown. ‘Anders dan bij de eerste keer mag het onderhoudsteam op de weg blijven en hoeft onze toonzaak niet dicht. Wij kunnen nu dus wel gewoon doorwerken’, vertelt zaakvoerder Christian Vanlerberghe.
Griep of corona: testen
Spronck voorziet de komende periode een groot probleem voor de maakindustrie opdoemen: absentisme. ‘Tijdens de winter heerst er ook griep. In voorgaande jaren kwamen mensen met lichte verschijnselen gewoon naar het werk. Dat is nu verleden tijd. Er moet eerst getest worden en daardoor ben je mensen al twee tot drie dagen kwijt als ze wachten op de resultaten. Dat is bij ons al meerdere keren voorgevallen. Op dit moment wacht er zelfs een werknemer op het resultaat.’
E&M Metalworks uit Beringen heeft nu ook een werknemer thuis zitten wegens corona. ‘Hij heeft zelf nog geen verschijnselen, maar is met iemand in contact geweest die wel corona heeft en moet nu een week in quarantaine’, vertelt zaakvoerder Eric Lemmens, die de beschikbaarheid van werkgevers ook als potentieel pijnpunt aangeeft.
Absentisme is een probleem voor grote bedrijven, maar zeker ook voor de kmo, benadrukt Spronck. ‘Ik heb 1,5 FTE in dienst voor het instellen van de draaibanken en freesmachines. Als daarvan door ziekte één persoon wegvalt, heb ik gelijk een probleem.’ In geval van nood kan de Vlamef-voorzitter zelf ook nog bijspringen op de werkvloer. ‘Gelukkig kan ik zelf ook een machine instellen’, zegt hij.
Wintermaanden traditioneel belangrijk
De laatste maanden van het jaar zijn traditioneel een belangrijke periode voor maakbedrijven. Klanten willen hun investeringsbudgetten voor het jaareinde nog opsouperen en plaatsen last minute opdrachten. ‘Maar het ziet er vooralsnog uit dat deze investeringen uitblijven’, aldus Spronck. ‘Het is nog te vroeg om daar met zekerheid iets over te zeggen, maar mogelijk zijn deze budgetten al op of voor andere zaken gereserveerd.’
De gevolgen van de eerste golf werden door Esma pas laat gevoeld. In juni raakten de orderboekjes leger en moeten twee van de tien werknemers op tijdelijke werkloosheid gezet worden. Spronck vertelt dat sommige sectoren, bijvoorbeeld transport en automotive, zich in de maanden erop nauwelijks hersteld hebben.
Geschat omzetverlies
Met een geschatte tien tot vijftien procent minder omzet dan vorig jaar, lijkt de onderneming de schade toch nog beperkt te kunnen houden. ‘Doordat we de laatste jaren een aantal grote klanten hebben kunnen aantrekken door wat agressiever de markt te benaderen hebben we de schade beperkt kunnen houden’, legt Spronck uit.
E&M Metalworks verwacht dat het omzetverlies dit jaar op twintig procent uitkomt. ‘Gelukkig kunnen onze klanten wel doorwerken. Tijdens de eerste lockdown hebben een aantal verplicht moeten sluiten’, vertelt Lemmens. De Limburger zag de situatie in de vraagindustrie de laatste maanden juist normaliseren, ‘nog niet op het oude niveau, maar zeker beter’, maar vreest door de nieuwe corona-uitbraak weer een terugval.
Metanox op haar beurt had een slechter jaar verwacht op basis van de voorjaarslockdown. ‘In die periode liep de verkoop van machines heel stroef. In de loop van het jaar is dat weer op gang gekomen en vanaf juni tot nu hebben wij goed verkocht.’ Dit heeft volgens de ondernemer ook de maken met een corona-overheidsmaatregel die het mogelijk maakt een groter investeringsbedrag fiscaal in te kunnen brengen.


